خانه / دانلود / اثرگذاری و نقش احساس در فرآیند طراحی محصول

اثرگذاری و نقش احساس در فرآیند طراحی محصول

اثرگذاری و نقش احساس در فرآیند طراحی محصول – درآمدری بر روش شناسی مهندسی کانسی

طراحی و توسعه محصولات جدید همواره چالشی برای شرکت­ها در رابطه با بازارشان بوده است. بخصوص امروزه جهانی سازی و توسعه بر پایه­ی فناوری و فشار اقتصادی-رقابتی در بازار­های بین­ المللی در حال افزایش است. در دو سه دهه اخیر شرکت­های متعددی حجم زیادی از محصولات را تولید کرده و مردم هم آن محصولات را خریده ­اند. طراحان و تولید کنندگان، محصولات را با فکر، نظر و سلیقه خود طراحی می­ کردند و از طرفی هم استفاده گران بدون توجه به علاقه شخصی مجبور به خرید آن­ها بودند. رویکرد و سیاست خروج محصول به معنی تولید بر مبنای طرح شخصی تولید کننده، بدون در نظر گرفتن علاقه مشتری به عنوان اصول راهبردی در تولید و ارائه محصولات آن زمان بوده است. اما نکته مهم اینجاست که در حال حاضر استفاده­ گران خیلی از چیز­ها را در خانه خود دارندکه دیگر آن­ها را نمی­ پسندند. درواقع محصولاتی که در زمان نه چندان دور نو ظهور بودند اکنون به حد بلوغ و اشباع رسیده و فروش آن­ها مثل قبل فزاینده نیست. راه حل­ های تجربه شده­ ی موفق در زمان خود از جمله به روز رسانی یا کاهش قیمت­ها جهت بازگشت سرمایه، دیگر نمی ­تواند به تنهایی پاسخگو باشد.

به دنبال شرایط جدید زندگی، نوع تقاضا و توقعات مشتری کاملا دگرگون شده است. امروزه مشتری­ها به سبب فناوری­های جدید در انواع ارتباطات و کسب اطلاعات، از هوش تخصصی بیشتری نسبت به گذشته برخوردار هستند. تعداد بی­شماری از مردم مایلند ویژگی­های فردی خود را همراه با منحصر به فرد بودن محصولشان به دیگران نشان دهند. در این وضعیت، تولیدات انبوه باید بتواند با خواسته­ ها و نیاز­های شخصی درباره­ ی سه ویژگی مهم فرم، طرح و کارکرد محصول قابل انطباق باشد. سیاست و رویکرد  بازارگرا، نوع دیگری از برنامه ریزی و تدوین اصول راهبردی در تولید بر طبق نظر و تمایل مصرف کننده می ­باشد. چرا که امروزه مصرف کننده­ها در انتخاب محصول با توجه به نیاز و تمایل خود بسیار دقیق و سخت­گیرتر عمل می­ کنند. تولید کنندگان به این نتیجه رسیده ­اند که باید سیاست تولید خود را تغییر و به سمت مشتری محوری و مصرف کننده گرایی حرکت داده تا بتوانند در میدان رقابت در بازار باقی بمانند.

با وجود توسعه طراحی ارگونومیکی در جهت ارتقا توان مشتری بر درک ابزار­های تکنیکی به شیوه ­ای آسان­تر، نهایتا مشتری­ها تصمیم نهایی­شان را بعضاً ناآگاهانه و اصولا بر پایه­ ی عوامل ذهنی قرار می ­دهند. آن­ها محصولی را خریداری می ­کنند که در کل احساس بهتری نسبت به آن دارند و اغلب از توضیح علت آن در قالب کلمات ناتوان هستند. در همین راستا در طول سال­های گذشته رشد فزاینده­ای را می­توان در حرفه طراحی صنعتی با در نظر گرفتن احساس و عاطفه مشاهده کرد. امروزه محصولات و تولیدات نیازمند در نظر گرفتن عواطف و احساسات حقیقی درونی کاربران هستند تا خریداران بتوانند تفاوت هر محصول را از محصول دیگر تشخیص داده و با خرید آن رضایت خود را نشان دهند. در نظر گرفتن همین ویژگی (احساس) در روند طراحی، می ­تواند به یک پیشرقت چشمگیری در فروش اساسی محصولات منجر شود. این برای مدیران و برنامه ­ریزان شرکت­های تولیدی کاملا مورد قبول واقع شده است. مدیران آگاه می­دانند که برای باقی ماندن در بازار و توانایی حضور در عرصه رقابت محصولات مشابه که بسیاری از آن­ها تقریبا عملکرد یکسانی را ارائه می­کنند باید به نیاز­ها و خواسته­های احساسی-عاطفی مشتری به عنوان بخش اصلی کیفیت توجه لازم را داشته باشند. این مسئله از مهمترین عوامل تعیین خط مشی در روند طراحی محصول شناخته شده است. در شکل ۱ جایگاه، اولویت و ترتیب اهمیت و اثرگذاری هر یک از سه عامل اصلی عملکرد، ارگونومی و زیبایی (احساس و عاطفه) در ارزیابی کلی محصول و همچنین رابطه­ی آن­ها با میزان رضایت­مندی خریدار یا مصرف کننده، در راستای برنامه­ریزی و رویکرد جدید توسعه­ی مداوم شرکت خودروسازی مزدا نشان داده شده است.

با یک مطالعه و بررسی دقیق بر روی محصولات موفق به خوبی می­توان دریافت کرد که توجه طراحان حرفه­ای امروزی، فقط به ظواهر قابل دیدن یک محصول معطوف نگردیده است، بلکه ویژگی­های دیگری نیز در نظر گرفته شده است. چرا که اشیا منفرد و مستقل دیده نمی­ شوند بلکه آن­ها در زمینه و محیط هم دیده می­ شوند، در دست قرار می­گیرند، لمس می­ شوند و گاهی اوقات نیز شنیده شده یا حتی چشیده می ­شوند. هنگام خرید یک محصول مشتری احساس و تصوری روحی روانی پیرامون محصول دارد و اگر محصول مورد نظر انتظارات وی را برآورده نکند، تمایلی به خرید آن ندارد. بنابراین اگر محصولات جدید خصوصیاتی منطبق بر احساسات و خواسته­ های آنان داشته باشند کالای جدید خریداری خواهد شد.

این نوع نگرش از طراحی، حوزه­ای را ارائه می­کند که در آن علوم مختلفی نظیر طراحی، مهندسی، ریاضیات، آمار مهندسی، روانشناسی و هنر با یک هماهنگی منظم ضمن داشتن کاربرد­های خاص خود در رسیدن به یک هدف مشخص به کار گرفته می­ شوند. یک روش موفق ارائه شده در این حوزه، مهندسی کانسی می­ باشد. مقاله حاضر سعی دارد تا ضمن توضیح و بیان مفهوم کانسی، روش­شناسی مهندسی کانسی، نحوه بکارگیری این تکنولوژی، به نقش احساسات و عواطف در فرایند طراحی بپردازد.

نویسندگان: تاصر ممقانی کلینی – مهدی خرم

نشریه بین المللی علوم مهندسی دانشگاه علم و صنعت

 

 

درباره ی محمد علی عابدی

محمد کارشناس ارشد طراحی صنعتی و چند سالی در حوزه لایتینگ مشغول طراحی است. او به مقالات مرتبط با تکنولوژی و هوش مصنوعی علاقه داشته و مایکروسافت را موفق ترین شرکت در حوزه تکنولوژی می داند. او هر سه شنبه، مقاله ای مرتبط با حوزه های دیزاین، کسب و کار، کارآفرینی و ... برای دانلود معرفی می کند.

همچنین ببینید

طراحی خودرو BMW vision iNEXT بیانگر آزادی رنگ در فضای مورد علاقه‌ام است.

طراحی خودرو BMW vision iNEXT بیانگر آزادی رنگ در فضای مورد علاقه‌ام است.

فضای مورد علاقه شما به چه صورت است؟ یک لحظه آن را تصور کنید؛ به …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *